70 Pułk Piechoty (II RP)
Wstęp
70 Pułk Piechoty (70 pp) był jednym z kluczowych oddziałów piechoty Armii Wielkopolskiej oraz Wojska Polskiego w okresie II Rzeczypospolitej. Jego historia sięga czasów po zakończeniu I wojny światowej, kiedy to rozpoczęto formowanie nowych jednostek wojskowych na terenach Wielkopolski. Pułk ten odegrał istotną rolę w obronie Polski podczas kampanii wrześniowej 1939 roku, biorąc udział w wielu zaciętych bitwach. Artykuł ten przybliża zarówno historię formowania pułku, jak i jego działalność w czasie pokoju oraz w trakcie II wojny światowej.
Formowanie i zmiany organizacyjne
Formowanie 70 pułku piechoty rozpoczęło się w grudniu 1919 roku, kiedy to batalion zapasowy stacjonował w Pleszewie. W lutym 1920 roku, na mocy decyzji Ministerstwa Spraw Wojskowych, 12 Pułk Strzelców Wielkopolskich został przemianowany na 70 pułk piechoty. Tego samego roku pułk rozpoczął intensywne szkolenie i przygotowania do działań militarnych.
Pułk przeszedł wiele zmian organizacyjnych, a jego struktura była dostosowywana do potrzeb armii. W 1921 roku pułk stacjonował w Biedrusku, a następnie był przenoszony do Krotoszyna oraz Leszna. W 1924 roku dowództwo pułku zostało ostatecznie przeniesione do Pleszewa, gdzie pozostawało aż do wybuchu II wojny światowej. W międzyczasie, 70 pp stał się częścią 17 Dywizji Piechoty i został zaliczony do typu „normalnych” pułków piechoty w nowej organizacji.
Pułk w okresie pokoju
W okresie międzywojennym 70 pułk piechoty stał się jednym z ważniejszych oddziałów stacjonujących w Pleszewie. Oprócz szkoleń rekrutów, pułk organizował również różnego rodzaju ćwiczenia i manewry, które miały na celu podniesienie gotowości bojowej żołnierzy. Pomimo trudności gospodarczych i politycznych lat trzydziestych, pułk utrzymywał wysoki stan gotowości.
W latach 30-tych XX wieku pułk regularnie uczestniczył w ćwiczeniach wojskowych oraz różnych imprezach kulturalnych związanych z lokalną społecznością. Była to ważna okazja do budowania więzi pomiędzy wojskiem a obywatelami regionu. Oddział miał również swoje tradycje oraz symbole, takie jak sztandar czy odznaki pamiątkowe, które były pielęgnowane przez żołnierzy i mieszkańców Pleszewa.
Mobilizacja i kampania wrześniowa
W sierpniu 1939 roku, po wybuchu II wojny światowej, rozpoczęła się mobilizacja jednostek Wojska Polskiego. 70 pułk piechoty został zmobilizowany zgodnie z rozkazem Generalnego Inspektora Sił Zbrojnych marszałka Edwarda Śmigłego-Rydza. Mobilizacja rozpoczęła się w nocy z 24 na 25 sierpnia, a pułk osiągnął gotowość marszową już 26 sierpnia.
Wkrótce po mobilizacji 70 pp został przydzielony do 25 Dywizji Piechoty i przystąpił do działań obronnych na linii rzeki Prosny. Żołnierze pułku zajmowali pozycje obronne w rejonach Jankowa Pierwszego oraz Stawiszyna, gdzie budowano umocnienia oraz fortyfikacje mające na celu powstrzymanie niemieckiego natarcia.
W dniu wybuchu wojny, 1 września 1939 roku, oddziały pułku były już rozmieszczone na swoich pozycjach obronnych. Pułk brał udział zarówno w walkach osłonowych, jak i odwrotowych w Wielkopolsce, stawiając opór niemieckim siłom przez kilka kolejnych dni.
Udział w bitwie nad Bzurą
Jednym z najważniejszych momentów dla 70 pułku piechoty była bitwa nad Bzurą, która miała miejsce we wrześniu 1939 roku. Po przegrupowaniu siły polskie podjęły próbę kontrataku przeciwko niemieckim armiom. 70 pp brał udział w intensywnych walkach, próbując powstrzymać niemieckie natarcie.
Pierwsze działania bojowe miały miejsce już 9 września, kiedy to III batalion pułku przeprawił się przez rzekę Bzurę i zaatakował niemieckie pozycje we wsi Sługi. Walki były niezwykle zacięte, a żołnierze wykazali się dużym męstwem i determinacją. Niestety, pomimo początkowych sukcesów i zdobycia kilku miejscowości, sytuacja na froncie szybko się pogorszyła.
W kolejnych dniach walki były kontynuowane z coraz większymi stratami po stronie polskiej. Pułk walczył nieprzerwanie przez wiele dni, odnosząc znaczne straty osobowe i materialne. W sumie podczas kampanii wrześniowej 70 pp poniósł straty wynoszące około 50% stanu osobowego – poległo lub zostało rannych wielu żołnierzy.
Zakończenie
Historia 70 Pułku Piechoty to nie tylko opowieść o militarnej walce i bohaterstwie żołnierzy, ale także o tradycji i więzi ze społecznością lokalną. Oddział ten miał ogromne znaczenie dla Pleszewa oraz całego regionu Wielkopolski. Mimo że jego losy zakończyły się tragicznie we wrześniu 1939 roku, pamięć o nim oraz o jego żołnierzach przetrwała do dziś dzięki staraniom środowisk kombatanckich oraz lokalnej społeczności.
Kultywowanie tradycji pułku jest ważnym elementem pamięci historycznej Polski. Uczczenie ofiar walk oraz bohaterstwa żołnierzy powinno być priorytetem dla obecnych pokoleń, aby nigdy nie zapomnieć o tych, którzy oddali życie za wolność kraju.
Artykuł sporządzony na podstawie: Wikipedia (PL).